Brian Lo Sin Sjoe
Op zoek naar Oom Tom lijkt in eerste instantie te gaan over de zwarte helden van het trio acteurs op het podium. Al gauw blijkt het echter vooral over de status quo van de zwarte Nederlandse acteur anno 2013 te gaan. Terwijl in Engeland en Amerika al lang de vraag niet meer speelt of een zwarte acteur Hamlet kan spelen - toen Sir Nicholas Hytner in 2003 het artistiek leiderschap van het prestigieuze National Theatre overnam opende hij bv. met Henry V met in de titelrol de zwarte acteur Adrian Lester - is dit in Nederland nog steeds het geval.
Ruurt de Maesschalk, Raymi Sambo en Sergio IJssel vertegenwoordigen drie generaties zwarte acteurs in Nederland en allen weten ze een publiek op vernufte wijze te bespelen. Aan het begin van de avond wordt verteld dat ze geen personages zullen spelen, maar zichzelf zijn. In eerste instantie beelden ze hun historische helden uit, maar al gauw verschijnen er barsten in de idyllische situatie. Dit gebeurt als IJssel vraagt of de slaaf 'Oom Tom' (personage uit het boek Uncle Tom's Cabin van Harriet Beecher Stowe) ook een held is. De vraag levert spanning en verdeling op en het stuk wordt naar het absurdistische getrokken als alle drie (sommige tegen hun principes in) auditie doen voor de hoofdrol van een musical-bewerking van het boek. De acteurs strijden om de rol van Tom in het TV-programma Op zoek naar Oom Tom (in de trend van Op zoek naar Evita, Joseph etc.) en laten de lelijkste kanten van hun karakter zien. Dit levert goud op en is het absolute hoogtepunt van de voortstelling. Zo is 'de slavendans' alleen al het kopen van een kaartje waard en bijna vergelijkbaar met het 'Springtime for Hitler'- moment in Mel Brooks' The Producers.
De cast weet constant te boeien. Zelfs op momenten dat het stuk van Mathijs Verboom wat inzakt of chaotisch overkomt. In plaats dat interessante stellingen en situaties gedramatisseerd en opgebouwd worden voelt het af en toe iets te didactisch aan. Op zoek naar Oom Tom is vooral een revue met een aaneenschakeling van debatten, entertainment en het naspelen van helden. Zo wordt op amusante wijze een donker beeld geschetst van de hedendaagse zwarte acteur.
Kan een zwarte acteur Hamlet spelen? Waarom kijken casting directors en regisseurs niet breder dan hun neus lang is? Kan een zwarte acteur een blanke held als Pierre Bokma hebben? Waarom zijn zwarte acteurs onderling zo verdeeld? Laten ze zich weer tegen elkaar uitspelen? Interessante vraagstukken die in deze productie op satirische wijze worden aangekaard. Heel diep gaat het niet, maar de productie verveelt nooit en zal velen tot nadenken aanzetten. Compliment voor Raymi Sambo, die met zijn groep V.I.G. controversiele hedendaagse onderwerpen weet aan te kaarten op toegankelijke wijze.
Theaterkrant****
"...Het boeiende van Op zoek naar oom Tom is dan ook dat het stuk je meeneemt van je allerhoogste gedachten naar je lage instincten. Van superieur naar sneu...." Volkskrant***
"...Interessant en hilarisch wordt het wanneer de voorstelling van jongensachtig gekrakeel doorschakelt naar de zogenaamde talentenjacht "Op zoek naar oom Tom", waarin de hoofdrolspeler wordt gezocht voor de nieuwe musical van Joop van den Ende, getiteld Oom Tom...."
| 
