Pien Koome
Mugmetdegoudentand bestaat 25 jaar. Al een kwart eeuw worden theaterliefhebbers daarom getrakteerd op de eigenzinnige visie van het gezelschap over theater, vormgeving en niet te vergeten: inhoud. De actualiteit is altijd drijfveer; niet voor niets is hun eigen slogan 'Het Is Nu'.Bij Mug gaat het altijd ergens over, maar in iedere productie wordt tegelijkertijd ook de nodige relativering ingevoegd. Door zwarte humor, geestig taalgebruik en uitvergrote tekortkomingen drijven doorgewinterde acteurs als Marcel Musters, Joan Nederlof en Lineke Rijxman moeiteloos de spot met de samenleving én met zichzelf. Dat levert in veel producties een wonderlijke mengeling van schaamteloos theater en haarscherpe diepgang op.
In de jubileumproductie Verlichtingslight wordt op sublieme maar vooral komische wijze de vaderlandse geschiedenis onder de loep genomen. Joan Nederlof schreef een stuk over de Verlichting. Historische feiten uit een vergeten tijd worden gecombineerd met hilarische scènes uit het leven van de drie aristocratische broers Balthazar (Han Kerckhoffs), Koert (Marcel Musters) en Geurt (Dick van der Toorn) van Zundert tot Bommelding. Net na de mededeling dat hun moeder is overleden nadat de 'chirurgijn haar nog vergeefs heeft geprobeerd achterlangs af te tappen' krijgen ze een pamflet in handen gericht tegen de elite. Hier reageert elk van hen verschillend op. De één vindt vernieuwing en democratie helemaal niks, de ander ziet de revolutie wel zitten omdat hij stiekem verliefd is op de dienstmeid (afwisselend gespeeld door Joan Nederlof en Lineke Rijxman) en de derde roept in Brabants accent dat het hem allemaal niet kan boeien.
Het is niet alleen maar lachen, gieren, brullen bij dit historische onderonsje van de drie broers. Tussen de regels door krijgt het publiek een overvloed aan geschiedkundige ontwikkelingen voorgeschoteld, deels door de voice-over van Hans Goedkoop (presentator van Andere Tijden). Maar thema's als vrijheid van religie, redelijkheid, democratie en het spanningsveld tussen ratio en emotie worden potsierlijk gebracht zodat het vooral een geestig inkijkje in een vervlogen tijd wordt. Kunstig van Mug is dat ook nu de actualiteit doorsijpelt en de geschiedenis zich eigenlijk voortdurend herhaalt. Een prachtige vondst is dat de spelers zich regelmatig vergissen en elkaar vermanend toespreken 'joh, dat gebeurt pas over tien jaar'. De toeschouwer wordt hierdoor op bijzonder geestige wijze lekker in de war gebracht; het vreemde, oudhollands klinkende taalgebruik doet daar nog eens een vette schep bovenop.
Verlichtingslight is in alle opzichten een uitbundige voorstelling: de salon van de broers staat vol prullaria en wetenschappelijke experimenten waar de jongste van de drie zich graag in verdiept. Alle spelers zijn uitgedost in weelderige kostuums en dragen wulpse pruiken die ze in hun woede overigens met een simpel gebaar van hun hoofd trekken. In anderhalf uur denderen de topacteurs met het grootse gemak door de historie, waarbij hun komisch talent voluit kan excelleren. Het stuk eindigt met een talkshow waarin politici genadeloos worden geparodieerd. Alle ingrediënten waar de Mugmetdegoudentand groot mee is geworden, zijn kunstig verwerkt in deze wervelende voorstelling. 'Het Is Nu' vol verwachting uitkijken naar de komende vijfentwintig jaar.
|